تحلیلی بر نگهداری حیوان خانگی از منظر علم روانشناسی/ نویسنده: تهمینه وصله چی مطلب ویژه

  • جمعه, 13 ارديبهشت 1398 ساعت 06:15
  • منتشرشده در اخبار فرهنگی
  • بازدید 115 بار

تحلیلی بر نگهداری حیوان خانگی از منظر علم روانشناسی

خبر ساری / در بسياري از كشورها وجود حيواني خانگي در محيط خانه امري كاملاً عادي است. در كشور ما نيز افراد يا خانواده هايي هستند كه از حيوانات خانگي نگهداري مي كنند. نوعحیوان خانگیافراد تاثیر مستقیمی بر روی نگرش مردم نسبت به شخصیت آنها دارد. در یک باور فرهنگی، حیوانات خانگی، زبانی گویا در مورد شخصیت صاحبان خود هستند..نگهداری حیوانات عجیب و غریب در خانه و محیط‌های زندگی شهری به یک پز اجتماعی تبدیل شده است که هیچ ارتباطی با اهداف اصلی این اقدام و همدردی با حیوانات ندارد. در جاهای دیگر دنیا حیوانات را به خانه می‌آورند تا به ویژه در سنین بالا از تنهایی دربیایند یا برای کودکان به عنوان یک دوست و سرگرمی خوب از این موجودات استفاده می‌شود تا به کودک عاطفه و محبت را بیاموزند. حیوان خانگی در کشورهای دیگر عضوی از خانواده‌هاست که باعث می‌شود اعضای خانواده از بودن در کنار آن احساس خوشایندی به دست آورند. در ایران اما در سال‌های اخیر نگهداری حیوان خانگی هم بیشتر به نوعی پز اجتماعی تبدیل شده است. نمایش دادن حیوان در میهمانی‌ها و خیابان‌ها با شئونات جامعه ما همخوانی ندارد و در عرف ما هم آوردن و نگهداری این حیوانات عجیب و غریب به منزل را نمی‌پسندیم. آوردن حیواناتی مانند آفتاب پرست به خانه و نگهداری آن بیشتر جنبه سرگرم‌کنندگی و نمایش دارد. نگهداری از حیوانات به عنوان یکی از ویژگی‌های عصر جدید که در تنهایی افراد ریشه دارد در جاهای مختلف دنیا اقدامی شایع است، اما در ایران به نظر نمی‌رسد هدف افراد از نگهداری حیوان صرفا پرکردن تنهایی باشد. حیوانی که با هدف رفع تنهایی به خانه آورده می‌شود نمی‌تواند ابزار نمایش شود. افسردگی، اختلالات شخصیت و کمبودهای عاطفی را می توان از دیگر علل بروز این پدیده دانست. بسیاری از جوانان برای پر کردن خلاءهای روابط اجتماعی خود، به زندگی با حیوانات تمایل پیدا کرده‌اند چراکه معتقدند نگهداری حیوانات خانگی بسیار بهتر از تشکیل خانواده و فرزندآوری است؛ نگاهی که از نظر روانشناسی برآمده از نوعی اختلالات روانی بوده و باعث می‌شود که افراد روابط اجتماعی ناسالمی با دیگران داشته باشند و با پناه بردن به حیوانات کمبودهای خود را از این راه برطرف ‌کنند.اکثر متاهلین بیان کرده اند که بعنوان والدین این حیوانات خود را قلمداد کرده و به محض ورود به منزل ابتدا با حیوانشان حرف می زنند و بعد با همسرشان احوالپرسی می کنند.

مزایای نگهداری حیوانات خانگی در کشورهای غربی

با توجه به فرهنگ غربی زندگی با حیوانات خانگی می تواند براي صاحبان آنها منافعی داشته باشد، مثلاً افزایش شانس زنده ماندن این افراد پس از یک حمله قلبی، کاهش ملاقات با پزشکان در سالخوردگی، میزان کمتر مشکلات مربوط به خواب، کمتر بودن مخارج مربوط به مراقبت هاي بهداشتی، کمتر بودن فشار خون و نیز پائین تر بودن سطح کلسترول و تري گلیسرید. علاوه بر این وجود حیوانات خانگی در زندگی افراد با احساس خوشی و شادمانی و بهبود کیفیت زندگی آنها رابطه مثبتی دارد و روند اجتماع پذیري را در افراد سرعت میبخشند. همچنین وجود یک حیوان در خانواده باعث می شود افرادي که همسرشان دچار سرطان پیشرفته و یا طولانی مدت بوده و می بایست از او مراقبت کنند، سازگاري روانشناختی بهتري از خود نشان دهند. پژوهش ها نشان می دهند نگهداری حیوانات بر سلامت روانی و فیزیکی افراد خانواده اثر می گذارد. صاحبان حيوانات خانگي نسبت به كساني كه فاقد اين حيوانات هستند از ثبات هيجاني و برونگرايي بالاتر و روان رنجوری پایین تری برخوردار هستند. داشتن یک حیوان دست آموز می تواند نتایج مثبت زیادي داشته باشد از جمله؛ افزایش فعالیتهاي بدنی به خاطر پیاده روي، رضایتمندي بیشتر شخص از موقعیت اجتماعی و وضعیت احساسی و جسمی خود، تحمل پذیري بیشتر شخص در برابر فشارهاي روانشناختی و استرس، افزایش تعاملات اجتماعی، مشارکت پذیري بیشتر شخص در کارهاي جمعی، و شکل گیري نوعی روزمرگی شود و میزان فعالیت جسمانی افراد را بالا می برد. این موضوع به اثبات رسیده که نگاه کردن به حیوانات و یا تصاویر آنها و یا حضور داشتن در کنار حیوانات، لمس کردن و تعامل داشتن با آنها، همه میتوانند تأثیرات خاصی بر روي سلامت شخص داشته باشد. نگاه کردن به حیوانات می تواند تأثیر مثبتی بر روي ادراکات و خلقیات فرد داشته باشد. در صحنه هاي مصور نیز به نظر میرسد که وقتی حیوانات در این صحنه ها در کنار انسان قرار می گیرند، انسان ها شادتر و دوستانه تر هستند و کمتر تهدید آمیز می باشند.

تبعات نگهداری از حیوانات خانگی در ایران

علی ایهالحال به نظر مي رسد در ايران بر خلاف ساير كشورها كه داشتن حيوان خانگي با افزايش سلامت روان همراه است، وضعيت اين گونه نمي باشد. بنابراين بر خلاف ساير كشورها، در ايران ممكن است داشتن حيوان خانگي ميزان سلامت روان افراد را كاهش دهد و يا افراد با سلامت روان پايين تر تمايل به نگه داري حيوانات خانگي داشته باشند. از معایب نگهداری حیوان خانگی می توان ابتلا به آسم، تشدید آلرژی در کودکان، خطر ابتلا به انگلهای مختلف، تشنج، عفونت های گوارشی، عفونت های قارچی، بیماری های پوستی، سقط جنین، بیماری های روده ای، بیماری های عفونی و کاهش تعاملات عاطفی با اعضای خانواده را نام برد. حیوانات خانگی از نظر جسمی و روانی آسیب‌هایی به صاحبان آنها وارد می‌کنند، همچنین نگهداری از حیوانات موجب ایجاد وابستگی عاطفی شدیدی میان انسان و حیوان می‌شود بطوریکه به دلیل کوتاه بودن عمر حیوانات افراد از نظر روانی آسیب‌های بسیار سختی را تحمل می‌کنند.

کمی بیشتر بیندیشیم

سخن آخر اینکه حتی در مورد حیواناتی که کاملاً اهلی شدهاند یا شرایط محیطی برای آزاد کردن آنها مناسب نیست، بهتر است قبل از آوردن حیوان به خانه از خود بپرسیم آیا ما حداقل شرایط لازم برای نگهداری این حیوان را داریم؟ مرز بین حیواندوستی و حیوانآزاری گاهی بسیار باریک است. نگهداری یک بلبل تنها در قفس، حیوانآزاری است نه حیواندوستی. ما زندانبان حیوانات نیستیم. بهتر است عشق خود به حیوانات را با آزاد کردن آنها (در صورت امکان) و یا حداقل با فراهم کردن اسباب شادی آنها نشان دهیم نه با اسیر کردن و گرفتن خوشیهای آنها. اگر حیوانی امکان زندگی آزاد در طبیعت را دارد، او را اسیر نکنیم.

نویسنده: تهمینه وصله چی

روانشناس بالینی ، پژوهشگر و مدرس

منبع: هفته نامه تمشک

photo ۲۰۱۹-۰۵-۰۳ ۱۱-۰۷-۳۲

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
  • آخرین ویرایش در جمعه, 13 ارديبهشت 1398 ساعت 06:44
  • اندازه قلم
برای ارسال نظر وارد سایت شوید

    ostandari

    farmandari

    ecity

فید خوراک

HTML 5شما میتوانید با استفاده از RSS ما به جدیدترین خبرها در وب سایت خود دسترسی داشته باشید